Nguồn: read.st
Ít nhất không phải nhai cám nuốt rau, Phỉ Tiềm tự an ủi mình.
Cắn một miếng bánh kê, nhấp một ngụm canh thịt dê, tuy đồ ăn thời cổ thuần khiết, không chút chất bảo quản, đúng là hương vị tuyệt hảo, nhưng Phỉ Tiềm vẫn khẽ thở dài.
Dù món thịt dê hầm muối với chút quế chi đã được xem là đỉnh cao ẩm thực thời Hán, người thường khó mà mơ tới, so với những ngày đầu mới xuyên đến, chỉ được ăn cơm đậu, thì món này đã ngon hơn nhiều.
Nhưng ăn mãi những món này, Phỉ Tiềm bắt đầu nhớ da diết nồi lẩu cay nồng, chút vị bột ngọt của thời hiện đại…
Còn những món Tứ Xuyên như thịt lợn quay, thịt xào chua ngọt, phu thê phế phiến, bò hầm Tứ Xuyên, Gà Cung Bảo, đậu hũ ma bà…
Rồi các món Tô Chiết như Cá giấm Tây Hồ, Tôm xào trà Long Tỉnh, Thịt kho Tô Đông Pha, canh rau Tây Hồ, Thịt viên Kim Lăng, Vịt xào ba vị…
Chưa kể những món như Phật nhảy tường, món chay La Hán, yến Long Phụng, Thiêu vĩ yến… Tất cả những món ngon từng nếm ở kiếp sau, giờ chỉ còn biết nghĩ mà nuốt nước miếng ừng ực…
Trong dòng chảy ẩm thực lâu đời của Hoa Hạ, mỗi món ăn ra đời đều gắn bó mật thiết với trình độ sản xuất và công cụ thời đại.
Phỉ Tiềm từng nghĩ, với kinh nghiệm nửa mùa của một kẻ ham ăn, ít nhất hắn có thể sánh ngang đầu bếp cung đình thời Hán, hoặc tệ lắm cũng làm được một đầu bếp cừ. Nhưng trước những dụng cụ nấu nướng lạc hậu, hắn bị thực tế đánh cho tan tác.
Ẩm thực Trung Hoa thời sau có ba yếu tố then chốt: lò đun điều chỉnh lửa dễ dàng, chảo dẫn nhiệt tốt, và dầu thực vật dồi dào. Chỉ khi có đủ ba thứ, các món ăn mới đa dạng, từ chiên, xào, nấu, đến chiên rán ngày càng phong phú.
Dân du mục như Hung Nô, Tiên Ti, đừng nói thời Hán, đến Đường Tống cũng chỉ có đống lửa trại, đồ ăn chỉ xoay quanh nướng hoặc luộc, chẳng có gì hơn.
So ra, người Hán thời này phong phú hơn đôi chút, ngoài nướng, luộc, còn biết hấp, hầm. Nhưng vẫn đơn điệu. Ví dụ, món ăn hoàng gia nổi tiếng nhất, chỉ làm trong dịp lễ lớn hay tiệc mừng, món mà người Hán nhắc đến là mắt sáng rực, là gì?
Chính là “Ngũ đỉnh phanh” lừng danh! Thời Hán Vũ Đế, Chủ Phụ Yển từng nói: “Đàn ông sống không được ăn món ngũ đỉnh, chết cũng phải được ngũ đỉnh phanh!” Dù sống không được thưởng thức món từ ngũ đỉnh, thì chết cũng phải được nấu bằng ngũ đỉnh.
Thật là một tình yêu sâu sắc với ngũ đỉnh phanh!
Đừng tưởng ngũ đỉnh phanh là món gì cầu kỳ. Thực ra, nó chỉ là thịt luộc nước trắng trong năm cái đỉnh đồng…
Lý tưởng thì mỹ mãn, thực tế lại phũ phàng.
Thời Hán chưa có chảo sắt, phải đến thời Đường mới xuất hiện. Đỉnh đồng là thứ chỉ chư hầu được dùng. Dân chúng nấu ăn bằng nồi đồng hoặc bình gốm dày, tròn xoe, có hai quai nhỏ làm tay cầm. Khi nấu, tay cầm nóng chẳng kém đáy nồi, ai chưa luyện thiết sa chưởng thì đừng mơ đảo chảo, lật chảo, cẩn thận kẻo làm vỡ nồi…
Nhân tiện, dầu thực vật thời Hán rất hiếm, chủ yếu là dầu mè, do Trương Khiên mang từ Tây Vực về, gọi là “hồ ma” – hàng nhập khẩu, giá đắt đỏ khỏi bàn.
Phỉ Tiềm từng cố gắng chinh phục giới ẩm thực. Khi hắn phàn nàn đồ ăn dở, tuyên bố sẽ tự tay làm món ngon, Phúc thúc – người quản gia – để hắn thử một lần.
Nhưng khi thấy Phỉ Tiềm đổ dầu hồ ma đắt tiền vào nồi đồng, khóe mắt Phúc thúc giật liên hồi. Đến khi Phỉ Tiềm vì nồi đồng dày khó kiểm soát lửa mà làm cháy đen bó rau cải thành than, Phúc thúc không chịu nổi nữa.
Từ đó, Phỉ Tiềm – kẻ phá gia chi tử – bị cấm vào bếp. Một ngôi sao ẩm thực chưa kịp tỏa sáng đã lụi tàn.
Dù vậy, nếu chỉ cải tiến nhỏ, Phúc thúc vẫn chấp nhận. Như bánh kê, hấp chín rồi nướng sơ – Phúc thúc khen ngon, thơm giòn hơn, đúng là công tử thông minh! Hay món thịt dê luộc, thêm quế chi hầm chung để khử tanh – Phúc thúc cũng đồng ý, mỗi lần thêm quế chi đều lén lút, sợ người khác học mất bí kíp của công tử.
Vậy nên, đồ ăn thời cổ thực sự nghèo nàn. Chỉ tầng lớp quyền quý mới được ăn no béo tốt, thân hình phốp pháp, gọi là “phúc tướng”.
Phúc thúc luôn mong Phỉ Tiềm ăn uống để trở nên “phúc tướng” hơn, vì thấy hắn gầy đi nhiều sau trận ốm.
Mỗi lần đói, Phỉ Tiềm đều mời Phúc thúc ăn cùng, nhưng thúc luôn cười hiền lắc đầu. Nhìn hắn ăn, thúc vui hơn cả khi tự mình ăn. Với chú, chỉ cần công tử ăn ngon, ngủ yên, khỏe mạnh, là điều đáng mừng nhất.
May mà Phỉ Tiềm bán được vài món đồ lưu ly, nếu không, đừng nói thịt dê luộc, ngay cả cơm đậu cũng khó mà có. Haizz, giá có ớt, dù không làm được bò nấu cay, thì cũng có thể làm cá nấu cay hay dê nấu cay…
Nói đến thịt bò, Phỉ Tiềm chợt nhớ ra, hỏi: “Phúc thúc, hôm qua Thôi công tử gửi danh thiếp, mời cháu vài ngày tới trang viên trò chuyện. Thúc thấy sao?”
Trong danh thiếp, Thôi Hậu nói mục đích chính là ngắm cảnh núi non, uống trà thanh tao, bàn kinh nghĩa, trao đổi học vấn, chỉ cuối cùng mới thoáng nhắc trang viên có con bò “ngã chết”, tiện mời Phỉ Tiềm đến ăn một bữa.
“Bò cày không được thịt”
Dù triều Hán cấm giết bò cày tùy tiện, nhưng bò “ngã chết” thì không tính. Ở thời Hán, một bữa tiệc toàn thịt bò chẳng khác nào đi ăn nhà hàng Michelin thời hiện đại, người thường khó mà mơ tới. Lời mời của Thôi Hậu quả là rất cao cấp.
“Thôi gia…” Phúc thúc ngập ngừng, nhưng vẫn nói: “Tôi nghe trong xóm đồn rằng, phía bắc thành có một gia đình lương thiện, Thôi gia nhắm đến ngọc bích gia truyền của họ, nhất quyết muốn mua nhưng không được. Chẳng bao lâu, con trai nhà đó bị tố cáo qua lại với giặc Hoàng Cân, bị tống giam. Gia đình chạy vạy khắp nơi không xong, sau nhờ người chỉ điểm, dâng ngọc bích cho Thôi gia, mới được phán vô tội. Còn nữa, nghe nói Thôi Hậu giao du với nhiều giang hồ trong thành, trang viên của hắn cũng có nhiều cao thủ…” – “Thất phu vô tội, hoài bích kỳ tội”
Phỉ Tiềm cau mày: “Vậy lần này có nên đi không?”
Phúc thúc lắc đầu: “Thôi gia từng là Tư đồ tiền triều, có nhiều mối quan hệ trong triều. Công tử từ chối vô cớ, e là không ổn.” Cũng đúng, dù là quan về hưu, Thôi gia vẫn có thế lực. Dù suy tàn, nhưng “lạc đà gầy vẫn lớn hơn ngựa”, không phải thứ mà chi thứ Phỉ Hà Lạc như Phỉ Tiềm có thể đối kháng.
Nói kiểu hiện đại, một gia tộc cấp quốc gia mời một viên chức dự bị đi tiệc, mà viên chức này làm cao không đi, thì chỉ có nước cười trừ.
Vâng, không đi là đánh vào mặt Thôi gia.
Thời Hán, “đánh mặt” có thể biến bạn thành thù. Như thời Hán Vũ Đế, giữa Điền Phần và Đậu Anh. Điền Phần là Thừa tướng, Đậu Anh là Ngụy Kỳ Hầu. Một lần, Điền Phần gặp Quán Phu – bạn thân Đậu Anh, đùa rằng: “Quán Phu, ta muốn cùng ngươi gặp Ngụy Kỳ Hầu, nhưng ngươi đang để tang, thôi bỏ đi.”
Quán Phu tưởng thật, nói: “Ngài muốn gặp Đậu Anh chắc là việc lớn, sao ta dám vì việc riêng mà làm lỡ quốc sự? Hay hẹn trưa mai cùng đến.” Điền Phần thấy chán, nghĩ người này không hiểu đùa, bèn ậm ừ rồi đi. Nhưng Quán Phu tưởng Điền Phần đồng ý, báo với Đậu Anh. Đậu Anh chuẩn bị cả đêm, quét dọn, bày tiệc, sáng sớm đứng đợi cùng phu nhân, từ sáng đến tối, chẳng thấy ai.
Đậu Anh hỏi Quán Phu: “Chẳng phải ngươi nói Thừa tướng Điền Phần đến sao?” Quán Phu ngạc nhiên, đáp: “Đúng vậy, ông ấy nói thế.” Phi ngựa đến phủ Thừa tướng, hóa ra Điền Phần quên béng, ăn no rồi ngủ. Đậu Anh xem đó là sỉ nhục lớn, từ đó đối đầu Điền Phần mọi nơi.
Thời Hán, thể diện là cực kỳ quan trọng.
Nói đi nói lại, vẫn phải đi.
Phỉ Tiềm đau đầu. Nếu lời Phúc thúc là thật, lời mời của Thôi gia có vẻ mang ý “tiên lễ hậu binh”. Như cách họ nhắm ngọc bích của gia đình kia, lần này e rằng họ để mắt đến ngọc lưu ly của hắn. Mà nói thật, kỹ thuật làm lưu ly, nếu buộc phải giao ra, liệu có gây hiệu ứng cánh bướm gì không?
Tệ hơn, nếu Thôi gia tham lam vô độ thì sao?
Phỉ Tiềm thầm chửi. Sao những tiểu thuyết, phim xuyên không, người ta phát minh gì cũng dễ như chơi, từ vua đến dân ai cũng hiền lành, nói gì cũng tin? Đến lượt hắn, chỉ làm chút lưu ly, chưa dám làm nhiều, đã bị nhòm ngó, lúc nào cũng lo cho an toàn. Đây là chuyện gì chứ!
Chỉ còn cách thấy chiêu phá chiêu. Chạy trốn bây giờ thì quá sớm, nhiều thứ chưa sẵn sàng.
“Đã không tránh được, thì đi!” Phỉ Tiềm quyết định, xem như một bài kiểm tra nhỏ. Nếu ngay cả thử thách này cũng không qua, làm sao sống sót giữa bao nhân vật tài giỏi? Nhưng có lẽ, vẫn còn một cách: liên hệ với bản gia.
Cá lớn nuốt cá bé, cá bé ăn tôm. Nếu hắn là tôm, chỉ cần tìm cá lớn dọa cá bé Thôi gia. Ở kiếp sau, nếu không muốn nghe lời sếp, thì phải ôm đùi sếp của sếp.
“À, Phúc thúc, trang viên Thôi gia ở đâu? thúc biết không? Cách thành bao xa?”
“Biết chứ. Không xa, ra cổng bắc chừng tám chín dặm, dưới chân núi Bắc Mang là đến.”
Phỉ Tiềm gật đầu, ồ một tiếng. Không xa lắm, nhưng… núi Bắc Mang, sao nghe quen thế nhỉ?
------oOo------