Nguồn: read.st
Sau khi chứng kiến tài tính toán của Phí Tiềm, dịch trưởng trạm dịch trở nên thành thật hơn, không dám giở trò, cung kính sai người dẫn Phí Tiềm về phòng nghỉ ngơi.
Phí Tiềm rửa ráy qua loa, nằm lên giường, lăn qua lộn lại, nhưng không tài nào ngủ được.
Những lời lão nông ban ngày nói vẫn khiến hắn phiền lòng. Sản lượng một mẫu đất thời Hán quá thấp, năng suất như vậy làm sao đủ đáp ứng nhu cầu của quân đội?
Thời Hán, dầu thực vật ít, dầu động vật hiếm, năng lượng hằng ngày gần như phụ thuộc hoàn toàn vào tinh bột. Do đó, nhu cầu lương thực rất lớn. Dù chỉ ăn hai bữa một ngày, nuôi một đạo quân thường trực cũng tiêu tốn kinh người.
Như giá cả cơm hôm nay, tuy đắt, nhưng đến mùa xuân, khi “thanh hoàng bất tiếp”, giá cả cũng tương đương. Nếu gặp năm mất mùa, giá còn tăng gấp đôi. Chi phí khổng lồ như vậy thật đáng sợ…
Mà đó mới chỉ là ăn. Còn binh khí, giáp trụ, cung tên – những vật tư tiêu hao, chưa kể tiền lương hàng tháng của binh sĩ…
Tính ra, nuôi một đạo quân đúng là như đổ tiền vào nước chảy…
Thời Tam Quốc, bao nhiêu đạo quân liên tục chinh chiến? Tính từ năm sau, đến khi nhà Tư Mã thống nhất, ít nhất cũng hơn ba mươi năm…
Trong thời gian đó, không chỉ binh sĩ chết, mà còn bao nhiêu dân thường vô tội bỏ mạng?
Chưa nói đâu xa, chỉ riêng Tào Tháo ở Từ Châu đã giết bao nhiêu dân lành? Hai mươi vạn? Ba mươi vạn? Khiến bao nhiêu ruộng đất không một hạt thu hoạch?
Hơn nữa, cuối Đông Hán, thời tiết biến đổi bất thường, thiên tai liên miên…
Phí Tiềm cảm thấy lạnh cả người, không thể chợp mắt, đành mặc quần áo, mở cửa ra ngoài đi dạo.
Không ngờ, chưa đi được bao xa, hắn gặp Trương Tiêu, bèn hỏi: “Trương thập trưởng, sao còn chưa ngủ?”
Trương Tiêu đáp: “Thói quen trong quân, đêm phải đi tuần một vòng. Còn công tử, sao cũng chưa ngủ? Có phải ta làm ồn ngài?”
Phí Tiềm lắc đầu: “Chỉ là trong lòng hơi phiền muộn, không ngủ được, nên ra ngoài đi dạo.” Hắn bảo Trương Tiêu đi nghỉ, nhưng Trương Tiêu lo cho an nguy của hắn, nhất quyết đi cùng.
Phí Tiềm không lay chuyển được, đành để Trương Tiêu theo, đến đại sảnh trạm dịch. Hắn đưa vài đồng Hán ngũ thù cho tiểu nhị canh đêm, nhờ đun ít nước nóng để uống.
Trương Tiêu nhìn tiểu nhị cầm tiền mừng rỡ đi đun nước, lẩm bẩm: “Đúng là chỉ biết tiền…”
Phí Tiềm cười, mời Trương Tiêu ngồi xuống.
Ban đầu, Trương Tiêu không dám ngồi, nói đứng là được. Phí Tiềm khăng khăng mời, hắn mới chịu ngồi.
Phí Tiềm hỏi: “Đúng rồi, Trương thập trưởng, lương tháng của ngươi là bao nhiêu?”
“Lương của ta?” Trương Tiêu ngạc nhiên vì câu hỏi, nhưng vẫn thành thật đáp: “Giờ mỗi tháng được 450 văn. Nhờ Trương hiệu úy đề bạt, chứ trước đây chưa đến trăm văn…”
Nói đến tăng lương, cổ nhân hay hiện đại đều chẳng khác, ai cũng vui…
Phí Tiềm gật đầu, thầm tính toán, quả nhiên quân đội là con hổ ngốn tiền…
“Quân lương có được phát đúng hạn không?” Phí Tiềm lại hỏi.
Trương Tiêu cười: “Ừ! Nhờ Trương hiệu úy, trước đây tra ra hai tên thư lại tham ô. Nếu không, tiền của chúng ta bị chúng nuốt, biết đi đâu mà khóc.”
“Haha, Trương thập trưởng, ngươi thấy làm lính thế nào?”
Trương Tiêu ngước mắt, như đang hồi tưởng, rồi nói: “Cũng chẳng thấy tốt xấu gì, ít nhất có miếng cơm ăn…”
Lúc này, tiểu nhị trạm dịch mang nước nóng đến, rót cho Phí Tiềm và Trương Tiêu, rồi trở về góc phòng cuộn mình ngủ gật.
Trương Tiêu khẽ gật đầu với tiểu nhị, tiếp tục: “…Như hắn ta, cũng chỉ vì miếng cơm no. Một năm đến đầu, chẳng dư được mấy văn…”
Cửa lưỡi mở ra, Trương Tiêu nói tiếp: “Năm ấy Tiên Ti giáng xuống phương nam, nhà của nhiều người, kể cả Trương hiệu úy, đều tan nát… Nên Trương hiệu úy đi lính, giết Tiên Ti báo thù. Mấy người chúng ta cũng theo…”
“Tiên Ti thế nào? Ý ta là, đánh với Tiên Ti ra sao? Thắng thua thế nào?”
Trương Tiêu nhắc đến Tiên Ti, mặt đầy khinh miệt: “Bọn chó Hồ đó, chỉ giỏi cưỡi ngựa nhanh. Xuống đất, ta một chọi ba không vấn đề…”
“Tiên Ti không hung dữ sao?”
“Hung thì hung, nhưng binh khí của chúng kém,” Trương Tiêu vỗ thanh hoàn thủ đao bên hông, “Đao của chúng ta tốt, sắc, chém một nhát là gục. Đao của chúng kém, chỉ có cung tên là tạm được. Đánh gần, Tiên Ti không phải đối thủ, nhưng khó bắt, cứ chạy…”
Dù Trương Tiêu nói hơi rối, Phí Tiềm hiểu ý. Hóa ra chiến lực của Tiên Ti thời này chưa đạt đến trình độ Mông Cổ hay Mãn Thanh sau này, vẫn ở giai đoạn sơ khai của dân du mục. Kỹ thuật luyện kim của người Hán hiện tại áp đảo người Hồ…
Chiến thuật của người Hồ với quân Hán là “dắt”, dựa vào tính cơ động cao của ngựa chiến, liên tục quấy nhiễu, chờ sơ hở thì xông lên.
Chẳng trách Bạch Mã Nghĩa Tòng đánh bọn Hồ phương bắc đến khóc cha gọi mẹ. Cơ động ngang ngửa, trang bị vượt trội, người Hồ đánh trực diện không lại, chạy cũng khó thoát…
Vậy nên ngựa chiến rất quan trọng, nhưng lại là tài nguyên hiếm.
“Trương thập trưởng, ngươi biết ngựa của ngươi mỗi tháng tốn bao nhiêu tiền lương không?”
“Nhiều lắm,” nói đến ngựa chiến, Trương Tiêu khá tự hào, kể như kho báu: “Ngựa của ta là ngựa Bắc địa, không nhanh, nhưng bền. Ăn kém chút cũng được, nhưng không được kém quá, dễ sụt cân… Nếu lấy lương tháng của ta nuôi nó, chắc cũng xấp xỉ, chẳng dư được mấy văn…”
Phí Tiềm tính toán, một con ngựa chiến tốn tương đương lương thực của ba đến bốn binh sĩ thường…
Hắn thầm thở dài. Hậu thế sao cứ thấy tiểu thuyết bảo triệu tập là có ngay vài ngàn, vài vạn kỵ binh? Chưa nói ngựa lấy đâu ra, chỉ riêng việc nuôi nổi không đã là vấn đề. Người ăn, ngựa nhai, chỉ dựa vào “nước bọt” mà nuôi sao nổi?
Nghĩ đến đây, Phí Tiềm càng tiếc cho những dân lành chết oan trong chiến tranh. Sao cứ phải tàn sát dân chúng? Những người nổi dậy như Hoàng Cân chi loạn, giết còn có lý do. Nhưng những dân lành rõ ràng không chống đối, sao cũng bị giết?
Giết để lập uy?
Giết để cướp của?
Để triệt hạ thế lực đối địch?
Hay nhân tính bị hủy hoại, chỉ biết tàn sát?
Ngay cả người Hồ cũng biết bắt người mang đi, không giết sạch, vậy mà còn thua cả người Hồ?
Phí Tiềm thật sự không hiểu. Hắn chỉ thấy đáng tiếc. Đến khi thân ở thời Hán, hắn mới biết, hóa ra Ngũ Hồ Loạn Hoa thời Tam Quốc hậu kỳ không phải vì người Hồ mạnh, mà vì người Hán tự chém giết lẫn nhau qua bao năm, khiến cơ thể quốc gia rách nát, tạo cơ hội cho các dân du mục…
------oOo------