Nguồn: read.st
Chương 302: Mua hơn là tự sản xuất
Bán nhà máy cho người Mỹ, việc này đối với người Pháp mà nói cũng chẳng có gì to tát. Vì vậy, cuộc đàm phán giữa hai bên diễn ra rất suôn sẻ. Đương nhiên, việc đặt mua thép từ Pháp, sau đó sản xuất đại bác ở Mỹ, rồi tính đến sự chênh lệch về cơ sở vật chất, quy mô, và tiền lương công nhân, rõ ràng là pháo thép do Mỹ tự sản xuất có chi phí cao hơn nhiều so với pháo thép do Pháp sản xuất ở châu Âu.

Hơn nữa, những ông chủ xưởng quân khí ở Mỹ, liệu họ có thực sự vì "yêu nước" mà không yêu tiền nữa không? Nếu đúng như vậy, ban đầu tại sao họ lại không yêu "Vương quốc Liên hiệp" - tổ quốc của họ nữa? "Vương quốc Liên hiệp" đã áp bức họ, xâm phạm tự do của họ như thế nào? Chẳng phải chỉ là thu thêm một ít thuế thôi sao? Thu thêm một ít thuế mà đã "không tự do thà chết", còn muốn họ không kiếm tiền sao? Làm sao có thể chứ?

Vì vậy, gần như có thể khẳng định, giá bán đại bác do Mỹ sản xuất cho quân đội Mỹ chắc chắn sẽ cao hơn nhiều so với giá Pháp bao gồm phí vận chuyển đến Bắc Mỹ. Thậm chí có thể còn cao hơn giá mà người Anh bán cho người da đỏ thông qua Canada.

Tuy nhiên, đây không phải là điều người Pháp cần bận tâm, thậm chí không phải là điều Robert Livingston cần bận tâm, dù sao ông ta cũng không phải bỏ tiền túi ra.

Hơn nữa, có lẽ vì xét đến việc Mỹ nằm ở Tân Thế giới, nguy hiểm đối với Pháp có hạn, cộng thêm hai nước vốn dĩ thân thiện, giá cả mà người Pháp đưa ra cũng không cao, nên thương vụ này nhanh chóng được chốt hạ. Chính phủ Mỹ đặt hàng Pháp một nhà máy sản xuất pháo thép với năng suất 200 khẩu đại bác mỗi năm, và một nhà máy thủy điện.

Đây là lần đầu tiên Pháp xuất khẩu hoàn chỉnh cả một nhà máy thủy điện ra nước ngoài. Tuy nhiên, xét đến việc các khoa học liên quan đã được công bố, việc xuất khẩu loại nhà máy này thực ra cũng không phải là vấn đề lớn.

Về vấn đề giá cả, Joseph đã giải thích như sau:

"Xưởng quân khí của Mỹ, tất cả nguyên liệu thô đều phải nhập khẩu từ chúng ta, tất cả nhân viên kỹ thuật đều phải phụ thuộc vào chúng ta. Nhà máy điện cũng tương tự. Vì vậy, trong tương lai, chúng ta có thể thu lại tiền thông qua dịch vụ. Nếu chúng ta trực tiếp đòi giá cao, kết quả là khiến họ sợ hãi mà bỏ đi, thì lại không tốt."

Đây thực ra là một thủ đoạn mà một số doanh nghiệp ở đời sau đã dùng nát. Nào là bán máy móc lỗ vốn, kiếm lời từ vật tư tiêu hao; nào là máy móc không kiếm tiền, kiếm lời từ bảo trì - thực ra đều là một kiểu. Thậm chí, ở đời sau còn lưu truyền một câu chuyện kiểu độc giả:

"Đầu thế kỷ 20, công ty Ford của Mỹ đang trong giai đoạn phát triển nhanh chóng, các xưởng sản xuất, nhà máy được xây dựng và đưa vào sử dụng nhanh chóng.

Đơn đặt hàng của khách hàng gần như lấp đầy văn phòng bán hàng của công ty Ford. Mỗi chiếc xe Ford vừa xuất xưởng đều có rất nhiều người chờ mua.

Đột nhiên, một động cơ của công ty Ford gặp sự cố, gần như toàn bộ xưởng không thể hoạt động, công việc sản xuất liên quan cũng buộc phải ngừng lại.

Công ty đã điều động một lượng lớn công nhân sửa chữa kiểm tra đi kiểm tra lại nhiều lần, còn mời nhiều chuyên gia đến xem xét, nhưng làm thế nào cũng không tìm ra vấn đề nằm ở đâu, càng không nói đến việc sửa chữa.

Lãnh đạo công ty Ford thực sự tức giận, đừng nói dừng một ngày, dù chỉ dừng một phút, đối với Ford cũng là tổn thất kinh tế khổng lồ.

Lúc này có người đề nghị mời nhà vật lý, chuyên gia động cơ nổi tiếng Steinmetz giúp đỡ, mọi người nghe thấy có lý, vội vàng cử người chuyên trách mời Steinmetz đến.

Steinmetz yêu cầu một tấm chiếu trải bên cạnh động cơ, chăm chú lắng nghe trong 3 ngày, sau đó lại yêu cầu thang, leo lên leo xuống bận rộn một lúc lâu, cuối cùng ở một bộ phận của động cơ dùng phấn vẽ một đường thẳng, và viết "Cuộn dây ở đây quấn thêm 16 vòng."

Mọi người làm theo, điều đáng kinh ngạc là, lỗi đã được khắc phục! Sản xuất lập tức được nối lại!

Giám đốc công ty Ford hỏi Steinmetz muốn bao nhiêu tiền công, Steinmetz nói: "Không nhiều, chỉ cần 1 vạn đô la."

1 vạn đô la? Chỉ đơn giản là vẽ một đường thẳng! Khi đó khẩu hiệu lương thưởng nổi tiếng nhất của công ty Ford là "lương tháng 5 đô la", đây là mức lương rất cao vào thời điểm đó, đến nỗi rất nhiều công nhân kỹ thuật lành nghề và kỹ sư xuất sắc trên khắp nước Mỹ đã đổ xô đến vì mức lương 5 đô la một tháng này.

1 đường thẳng, 1 vạn đô la, tổng thu nhập của một nhân viên bình thường trong hơn 100 năm!

Steinmetz thấy mọi người hoang mang, quay người mở một hóa đơn: Vẽ một đường thẳng, 1 đô la; biết vẽ đường thẳng ở đâu, 9999 đô la."

Bản thân câu chuyện này đầy rổ rá, thực sự không phải là một câu chuyện hay, ví dụ như lúc đó công ty Ford đã trả lương ngày 2 đô la rồi; ví dụ như thay một động cơ cũng không tốn nhiều thời gian và tiền bạc như vậy, và chắc chắn có thể tiết kiệm được một đống thời gian quý báu; ví dụ như nếu là vấn đề cuộn dây quấn thừa, động cơ này hoặc sẽ không bao giờ gặp vấn đề, hoặc sẽ không bao giờ quay được, chứ tuyệt đối không phải dùng một thời gian rồi mới gặp vấn đề...

Nói chung, câu chuyện này vừa nhìn đã thấy đầy rẫy mùi ngu ngốc đặc trưng của những tin đồn được các học giả, văn nhân không có chút kiến thức khoa học nào vào cuối thế kỷ 20, đầu thế kỷ 21 tạo ra. Giống như đàn sói trên cao nguyên Thanh Tạng áp dụng các chiến thuật cao cấp như dụ địch vào sâu, bao vây nhiều mặt, vây điểm đánh viện, một hơi ăn thịt cả một trung đội PLA; (cũng không nghĩ đến, với hệ sinh thái trên cao nguyên Thanh Tạng đó, lấy gì để nuôi sống một binh đoàn sói hoang có vài trăm hoặc thậm chí hàng ngàn con sói, số lượng sói vượt quá hàng chục lần số lượng sói lớn nhất trên thế giới này) và những đứa trẻ Nhật Bản, mang vác 20 kg, đi bộ 100 km mỗi ngày (vượt tiêu chuẩn của lực lượng đặc nhiệm Mỹ) đều có nét tương đồng kỳ lạ.

Tuy nhiên, câu chuyện này thực sự đã nói lên một mô hình kiếm tiền, đó là, chỉ cần bạn sử dụng sản phẩm của chúng tôi, khi cần bảo trì, ngay cả khi đơn giản chỉ cần vẽ một đường thẳng, tôi cũng có thể một hơi "hút máu" bạn một khoản tiền lớn. Vì vậy, câu chuyện này, thực ra không phải là nói cho bạn biết kiến thức là của cải, mà là nói cho bạn biết, còn có một phương pháp tốt để kiếm tiền bằng dịch vụ hậu mãi, bằng hướng dẫn kỹ thuật.

Đáng sợ hơn nữa là, một khi người Mỹ sử dụng thiết bị sản xuất của Pháp, toàn bộ cơ sở vật chất phụ trợ, toàn bộ việc bảo trì sẽ phải tuân theo tiêu chuẩn của Pháp. Xét đến năng lực kỹ thuật của Mỹ lúc bấy giờ, toàn bộ hệ thống bảo trì sẽ không cần phải sử dụng linh kiện của Pháp. Hehe, toàn bộ nhà máy không đáng giá, nhưng các bộ phận tháo rời, thì cái nào cũng đáng giá hơn cái kia. Ngoài ra, nếu bạn dám sử dụng linh kiện không chính hãng, ví dụ, bạn dùng một con ốc vít tự làm nhái trên máy khoan, hehe, thì toàn bộ hệ thống, bao gồm cả bảo hành của máy phát điện cung cấp điện, v.v. đều sẽ mất hiệu lực. Nói cách khác, người Mỹ mua những thứ này về, chẳng khác nào lên thuyền giặc, sau này còn nhiều cơ hội bị bóc lột máu nữa.

Tuy nhiên, người Mỹ lúc bấy giờ nhìn chung vẫn còn quá chất phác, không hề nhìn ra dụng ý hiểm độc của Joseph, đến mức còn vui vẻ cho rằng mình đã làm được một thương vụ tốt.

Đợi đến khi ký kết xong với người Mỹ, người Áo mà ba anh em vẫn luôn mong đợi cuối cùng cũng đến. Tuy nhiên, người Áo lại khiến ba anh em ngạc nhiên một lần nữa, bởi vì Đế quốc La Mã Thần thánh không hề bắt chước Đế quốc Đông La Mã và Đế quốc La Mã Xanh, xây dựng xưởng quân khí, rồi khơi mào một cuộc chạy đua vũ trang. Họ chỉ muốn tìm hiểu năng lực sản xuất của các nhà máy của Nga và Thổ Nhĩ Kỳ. Để từ đó đưa ra các kế hoạch mua hoặc thuê vũ khí từ Pháp tương ứng.

"Dù sao thì ngay cả khi Áo có thể tự sản xuất những thứ này, sản lượng và chất lượng chắc chắn không thể so sánh được với hàng chính hãng của Pháp. Nếu đã vậy, tại sao phải tốn công sức tự xây nhà máy để sản xuất chứ? Tuy nhiên, đất nước chúng tôi lại rất quan tâm đến nhà máy điện của quý quốc, và công nghệ liên quan đến đèn điện. Khác với vũ khí, những thứ này, đó mới là những thứ tốt thực sự có thể kiếm tiền." Đại sứ Áo tại Pháp Metternich đã nói như vậy với Napoleon trong một buổi vũ hội.

"Thưa ngài Đại sứ, ý của ngài là, các ngài muốn dùng công nghệ của chúng tôi, sản xuất đèn điện, rồi cạnh tranh thị trường với chúng tôi?" Napoleon cau mày.

"Thưa Tể tướng, ngài đã hiểu lầm ý của chúng tôi rồi. Ngài xem, giống như lý lẽ tôi đã đề cập trước đó về việc sản xuất đại bác, trên các thị trường châu Âu khác, làm sao chúng tôi có thể cạnh tranh với nhà máy của ngài, chẳng qua là, ở một số nơi, ví dụ như ở nội địa Áo, và một số khu vực ở Balkan, vì nhiều lý do khác nhau, việc kinh doanh của quý quốc ở đó vẫn chưa thực sự tốt, và để phát triển những thị trường đó, bản thân nó cũng cần thời gian, tôi nghĩ thà hợp tác với chúng tôi, chúng ta cùng nhau phát triển, chẳng phải sẽ tốt đẹp hơn sao?"

Napoleon suy nghĩ một lát, không lập tức từ chối Metternich, vì chuyện kinh doanh, ông không đặc biệt tinh thông, ông nghĩ chuyện này tốt nhất nên về bàn bạc với Joseph rồi mới quyết định. Thế là ông nói với Metternich: "Thưa ngài Đại sứ, vấn đề này, tôi nghĩ chúng tôi cần thêm thời gian để suy nghĩ, tôi không thể trả lời ngay cho ngài. Tuy nhiên, trước đó ngài có đề cập đến việc mua tạm thời hoặc thuê pháo, tôi nghĩ với tư cách là một quân nhân chuyên nghiệp, có một điều tôi có thể cần nhắc nhở ngài, đó là pháo dù có thể mua hoặc thuê nhanh chóng, nhưng quân nhân sử dụng pháo thì không phải lúc nào cũng có sẵn."

"À, vấn đề này ư." Metternich nói, "Chúng tôi hy vọng quý quốc có thể giúp chúng tôi huấn luyện một số pháo thủ, đương nhiên, nếu quý quốc có thể cung cấp dịch vụ cho thuê pháo thủ thì càng tốt..."
------oOo------