Mất cả một đêm, Robespierre đã chuẩn bị xong bài phát biểu, ghi tên Fouché và hơn mười nghị sĩ có quan hệ bí mật với Fouché vào bài phát biểu. Những người này, chính là những người sẽ bị tước bỏ tư cách nghị sĩ và bị đưa lên máy chém vào sáng hôm sau.
Chuẩn bị xong tất cả những điều này, Robespierre liền lên giường nghỉ ngơi. Mấy ngày nay ông ta do lo lắng và cãi vã với người thân, sức khỏe không tốt lắm, đôi khi ho dữ dội. Robespierre đã tìm vài bác sĩ đáng tin cậy khám bệnh, họ đều nói bệnh của Robespierre là do thiếu nghỉ ngơi, nếu có thể nghỉ ngơi tốt, kết hợp với đơn thuốc họ kê, chắc chắn sẽ thuyên giảm. Nhưng Robespierre vào lúc này làm sao có thể nghỉ ngơi được chứ? May mắn thay, ngày mai chính là trận quyết chiến quan trọng nhất. Sau ngày mai, biết đâu có thể nghỉ ngơi tử tế một chút rồi.
Cũng trong đêm đó, Fouché đang đến thăm từng nhà nghị sĩ, số nghị sĩ có quan hệ bí mật với ông ta tuyệt đối không phải là hơn mười người, mà là gần như tất cả các nghị sĩ, trừ Robespierre và vài người theo dõi trung thành nhất của ông ta. Trong những ngày này, ông ta đã nói với họ rằng, "Luật Prairial" (Luật Trừng phạt Kẻ thù Cách mạng) chính là chuẩn bị cho họ; nói với họ rằng, trong hơn một tháng qua, số đầu người mà Robespierre đã chém nhiều hơn cả một năm trước, nếu cứ tiếp tục như vậy, sẽ không mất nhiều thời gian để đến lượt họ; nói với họ rằng, nguồn cung lương thực ở Paris căn bản không thể hỗ trợ chính sách kinh tế hiện nay, trừ khi chém họ, tịch thu tài sản của họ, nếu không Paris sẽ sớm phá sản.
Mỗi nghị sĩ đều nơm nớp lo sợ lắng nghe lời của Fouché, bị dọa cho hồn xiêu phách lạc. Họ đều là những chính khách lão luyện đã trải qua nhiều sóng gió, đương nhiên họ biết câu nói của Fouché "tên anh nằm trong danh sách tiếp theo" phần lớn là để hù dọa; nhưng chính vì họ giàu kinh nghiệm, nên họ cũng biết, "nguồn cung lương thực ở Paris đã không thể chống đỡ được nữa" là sự thật; họ cũng biết trong tình huống này, chặt đầu một nhóm người, rồi tịch thu tài sản của họ, hiện tại, gần như là cách duy nhất Robespierre có thể vượt qua khủng hoảng.
Hơn nữa họ còn biết, khoảng cách giữa Paris và các tỉnh hiện nay lớn đến mức nào, tình trạng thiếu lương thực ở Paris nghiêm trọng đến mức nào – cái trước quyết định sự khan hiếm lương thực không phải là hiện tượng ngắn hạn, cái sau lại có nghĩa là số đầu người buộc phải bị chém chắc chắn sẽ rất nhiều.
Có lẽ mình thực sự không có trong "danh sách tiếp theo" mà Fouché nói, nhưng chỉ cần còn lý trí, anh ta nhất định sẽ biết, khả năng mình có mặt trong một danh sách nào đó là cao đến mức nào.
"Sắp đến trận quyết chiến cuối cùng!" Khi chia tay mỗi nghị sĩ, Fouché đều dùng câu này làm lời tạm biệt.
Sáng hôm sau, Robespierre, đi cùng Saint-Just, đến Quốc hội.
Robespierre trước tiên xin phát biểu với chủ tịch, yêu cầu này tự nhiên đã được chấp thuận. Robespierre liền bước lên bục. Ông ta vẫn mặc một chiếc áo khoác màu xanh da trời, đi tất dài màu trắng, tay cầm một cuộn giấy lớn – đó là bài diễn văn của ông ta.
Robespierre đứng vững trên bục giảng, ông ta cầm cuộn giấy lớn đó lên, giống như một thẩm phán La Mã cầm Fasces (Đây là ý nghĩa ban đầu, chỉ một trong những biểu tượng của thẩm phán La Mã. Hình dáng là bó que có một cái rìu cắm ở giữa).
Ông ta quét mắt nhìn các nghị sĩ có mặt, mọi người đều rụt rè né tránh ánh mắt của ông ta. Robespierre dần dần mở cuộn giấy trong tay ra, tất cả ánh mắt đều tập trung vào cuộn giấy đó, mọi người đều biết, bất kỳ cái tên nào, chỉ cần xuất hiện trên tờ giấy đó, đều đồng nghĩa với việc nhận được lời mời đến máy chém.
Robespierre nhận thấy Fouché không có mặt. Khả năng ăn nói của Fouché không thực sự tốt, ít nhất, so với các nghị sĩ trong Quốc hội, thì không tốt. Tài năng của ông ta thể hiện nhiều hơn trong các hoạt động bí mật, những hoạt động công khai lớn như thế này, Fouché luôn cố gắng tránh tham gia. Ngay cả khi nhất định phải tham gia, ông ta cũng sẽ trốn vào một góc không mấy nổi bật.
Robespierre bắt đầu diễn thuyết, bài diễn thuyết của ông ta khá dài dòng, nếu là người không liên quan, e rằng sẽ buồn ngủ khi nghe. Giống như khi ông ta diễn thuyết tại Lễ hội Thượng đế tối cao (lễ hội của "Giáo phái Lý trí" thời Cách mạng), rất nhiều khán giả đã ngủ gật.
Nhưng lần này, mọi người đều chăm chú lắng nghe ông ta nói gì. Robespierre nói về tình hình nghiêm trọng trong và ngoài nước, nói về những âm mưu mà một số kẻ phản bội cách mạng đang thực hiện, cuối cùng, ông ta nói rằng, ông ta đã có trong tay một danh sách những kẻ phản bội Cộng hòa. Những kẻ phản bội tổ quốc này, đi theo một con rắn độc đáng hổ thẹn, đang làm những việc gây hại cho Cộng hòa. Nói đến đây, ông ta còn cố ý dừng lại một chút, để những nghị sĩ bên dưới có thể cảm nhận rõ ràng mùi vị của nỗi sợ hãi.
Tất cả ánh mắt đều tập trung vào Robespierre, nhưng Robespierre lại nhìn thấy một điều gì đó khác biệt so với trước đây trong những ánh mắt đó. Trong những ánh mắt đó, ngoài sự sợ hãi, còn có sự tuyệt vọng và điên cuồng.
"Vậy thì, con rắn độc đó là ai?" Đột nhiên, có một người run rẩy hỏi. Người này là Bourdon de l'Oise. Một buổi tối vài ngày trước, Fouché từng đến thăm ông ta.
"Đúng, con rắn độc đó là ai? Nói tên ra đi!" Nhiều người khác cũng hô theo.
Thái độ của các nghị sĩ khiến Robespierre chợt nhận ra, có một chuyện mình đã lầm to rồi, những người có thông đồng với Fouché không phải là mười, hai mươi người, mà là gần như toàn bộ Quốc hội. Lúc này, nếu ông ta nói ra cái tên "Fouché", thì đồng nghĩa với việc tuyên bố sẽ đưa gần như tất cả các nghị sĩ Quốc hội lên máy chém cùng lúc.
Về lý thuyết, Quốc hội mới là cơ quan quyền lực cao nhất. Tất cả quyền lực của ông ta đều bắt nguồn từ sự ủy quyền của Quốc hội. Đương nhiên, nếu Công xã Paris vẫn mạnh mẽ và kiên định như khi Hébert và ông ta còn là đồng minh, thì Quốc hội cũng chẳng đáng là gì. Nhưng bây giờ, liệu ông ta có thực sự có sức mạnh để đưa toàn bộ Quốc hội lên máy chém không?
Robespierre lập tức phán đoán ra rằng, lúc này ông ta tuyệt đối không thể nói ra cái tên Fouché, nếu không, toàn bộ Quốc hội, gần như tất cả các nghị sĩ, sẽ lập tức đứng về phía chống đối ông ta.
"Việc điều tra chưa kết thúc, tôi tạm thời chưa thể nói ra tên hắn." Robespierre trả lời.
"Nói tên hắn ra!" Mọi người vẫn đang hô.
"Tại sao phải điều tra? Không phải chỉ cần nghi ngờ và suy đoán là đủ rồi sao?" Tallien lớn tiếng hô, "Đừng né tránh nữa, Robespierre, người mà anh nói rốt cuộc là ai?"
"Là Fouché sao?" Barras đột nhiên lạnh lùng lên tiếng.
Âm thanh này giống như một làn gió lạnh thổi từ địa ngục, khiến trái tim tất cả mọi người đều đóng băng lại.
"Là Fouché sao?" Barras dồn ép, "Robespierre, nói cho chúng tôi biết, có phải là Fouché không!"
"Tôi đã nói rồi, bây giờ tôi vẫn chưa thể..." Robespierre cố gắng hết sức để duy trì vẻ uy nghi của mình, nhưng lúc này, đột nhiên ông ta không thở được, liền ho dữ dội.
"Kẻ bạo chúa, máu của Danton đã nghẹn cổ họng ngươi!" Trong đám đông, đột nhiên có người hét lên như vậy.
Đến lúc này, tất cả mọi người trong Quốc hội đều hiểu rằng, sự rạn nứt và trận quyết chiến giữa họ và Robespierre đã không thể tránh khỏi.
Saint-Just hô: "Xin mọi người nghe tôi nói..."
Nhưng bây giờ không ai sẽ cho ông ta cơ hội nói nữa, Barras hô: "Đả đảo bạo chúa!"
Gần như tất cả các nghị sĩ liền cùng hô vang: "Đả đảo bạo chúa!"
Saint-Just cố gắng đưa Robespierre rời đi, nhưng mọi người đã chặn họ lại.
"Tôi tố cáo! Robespierre và Saint-Just đã phạm tội phản bội Cộng hòa, âm mưu phục hồi chế độ phong kiến!" Trong đám đông, không biết ai đã hét lên.
"Chúng ta hãy bỏ phiếu đi!" Barras xông lên bục, "Mọi người giơ tay biểu quyết, giơ tay biểu quyết! Robespierre và Saint-Just đã phản bội cách mạng, âm mưu phục hồi chế độ phong kiến!"
Vừa hô, Barras vừa dẫn đầu giơ tay lên.
Nhiều cánh tay khác cũng giơ lên theo, cuối cùng, gần như tất cả mọi người đều giơ tay.
Đối mặt với những cánh tay như rừng, Barras hô lớn: "Thông qua rồi! Thông qua rồi!"
"Nhốt chúng lại, tống vào tù!" Nhiều người khác hô.
Mọi người trước đó một khắc còn bị Robespierre dọa cho hồn xiêu phách lạc, nhưng chỉ trong chớp mắt, nhân vật khiến họ kinh hãi tột độ, lại bỗng chốc biến thành tù nhân, điều này khiến tất cả mọi người đều cảm thấy như đang nằm mơ.
Fouché mãi khoảng một giờ sau mới biết được chuyện này xảy ra trong Quốc hội. Và cơn ác mộng vẫn luôn treo lơ lửng trên đầu ông ta, cũng đã bị tống vào tù, sáng mai, tòa án cách mạng sẽ xét xử ông ta, rồi đưa ông ta lên máy chém.
"Ở nhà tù nào?" Fouché hỏi.
"Chính là nhà tù Hôtel de Ville, gần Quốc hội nhất." Người báo tin cho Fouché trả lời.
"Không ổn! Lực lượng phòng thủ của nhà tù này khá yếu, những kẻ thân cận của Robespierre sẽ..." Fouché vội vã nói.
"Vậy thì tốt, chúng ta có thể tóm gọn bọn chúng một mẻ!" Một giọng nói khác vang lên. Fouché quay đầu lại, thấy Barras và Carnot đang đi tới với vẻ đầy tự tin.
Đúng như họ dự đoán, những kẻ thân cận của Robespierre đã tấn công nhà tù, giải cứu Robespierre và Saint-Just, họ trốn đến Tòa thị chính, nơi Công xã Paris đóng quân, ra lệnh cho Vệ binh Quốc gia đến bảo vệ cách mạng.
Tuy nhiên, toàn bộ Paris, chỉ có Vệ binh Quốc gia của hai quận hưởng ứng lời kêu gọi, đến gần Tòa thị chính. Ngược lại, nhiều lực lượng hơn tập trung về phía Quốc hội. Robespierre chỉ có thể hy vọng Vệ binh Quốc gia của một vài quận xa hơn sẽ hưởng ứng lời kêu gọi của mình và đến.
Nhưng đến khoảng mười giờ tối, vẫn không có bất kỳ quân đội nào khác đến – rõ ràng, họ sẽ không còn bất kỳ viện binh nào nữa. Thế là ngay cả Vệ binh Quốc gia vốn tập trung gần Tòa thị chính cũng bắt đầu tự giải tán.
Khoảng mười một giờ, quân đội của Quốc hội bắt đầu vây hãm Tòa thị chính. Lúc này, Vệ binh Quốc gia còn lại gần Tòa thị chính không bắn một phát súng nào, liền tan tác. Thậm chí còn bỏ lại những khẩu đại bác đã nạp đạn ngay tại chỗ. Và quân đội trung thành với Quốc hội thì cứ thế dùng những khẩu đại bác đó bắn thẳng vào cửa Tòa thị chính.
Robespierre cố gắng tự sát, nhưng ông ta bị một người lính bắn trúng cánh tay trước. Khiến viên đạn mà ông ta tự bắn vào đầu mình bị lệch, trúng vào mặt ông ta. Mặt ông ta bị bắn nát bét, nhưng ông ta vẫn không chết.
Sáng hôm sau, không cần bất kỳ xét xử nào, Robespierre, Saint-Just và Couthon cùng hơn hai mươi người khác đã bị áp giải, đi qua con đường mà Louis XVI, Brissot, Nữ hoàng Marie, Hébert, Danton và Desmoulins đã đi qua, lên máy chém.
------oOo------